Chụp PET/CT có mệt không? Cảm giác trước, trong và sau khi chụp

Khi được chỉ định PET/CT, nhiều người lo ngại việc nhịn ăn, tiêm thuốc phóng xạ hoặc nằm trong máy có thể gây mệt và khó chịu. Trên thực tế, PET/CT là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh không yêu cầu phẫu thuật và bản thân quá trình ghi hình thường không gây đau. Tuy nhiên, cảm giác của mỗi người có thể khác nhau tùy thể trạng, bệnh nền, tâm lý và khả năng tuân thủ khâu chuẩn bị. Vậy chụp PET/CT có mệt không, giai đoạn nào dễ gây khó chịu và cần chuẩn bị như thế nào? Nội dung dưới đây sẽ giải đáp cụ thể.

Chụp PET/CT có mệt không?

Đa số người bệnh có thể hoàn thành PET/CT mà không gặp cảm giác mệt đáng kể do bản thân quá trình ghi hình không tạo ra đau đớn. Người bệnh chủ yếu cần phối hợp bằng cách nằm yên trong một khoảng thời gian nhất định. Tuy nhiên, toàn bộ quy trình kéo dài hơn thời gian nằm trên máy vì còn bao gồm chuẩn bị, tiêm thuốc phóng xạ và chờ thuốc phân bố.

Cảm giác mệt nếu xuất hiện thường liên quan nhiều hơn đến việc nhịn ăn, bệnh lý sẵn có, tâm lý căng thẳng hoặc phải giữ nguyên tư thế. Với người đang điều trị ung thư, sức khỏe có thể đã suy giảm do bệnh hoặc các phương pháp điều trị trước đó nên trải nghiệm cũng khác người có thể trạng tốt.

Sau chụp PET/CT cơ thể có mệt không?

Sau khi hoàn thành PET/CT, nhiều người có thể trở lại các hoạt động thông thường nếu tình trạng sức khỏe ổn định và không có chỉ định đặc biệt. Thuốc phóng xạ ¹⁸F-FDG có thời gian bán rã vật lý khoảng 110 phút, vì vậy hoạt độ phóng xạ giảm nhanh theo thời gian và phần thuốc còn lại tiếp tục được đào thải, chủ yếu qua nước tiểu.

Người bệnh thường được khuyến khích uống nhiều nước trong 24 giờ sau chụp PET/CT để hỗ trợ quá trình đào thải. Nếu đã nhịn ăn nhiều giờ, có thể ăn uống trở lại theo hướng dẫn của nhân viên y tế sau khi hoàn thành quy trình.

Cảm giác mệt sau khi chụp không nhất thiết xuất phát từ PET/CT. Người đang mắc ung thư, vừa trải qua điều trị, thiếu ngủ, lo lắng hoặc phải di chuyển xa đến bệnh viện có thể mệt do nhiều yếu tố kết hợp. Vì vậy, cần xem xét tình trạng tổng thể thay vì quy mọi biểu hiện khó chịu cho thuốc phóng xạ.

Những trường hợp cần trao đổi trước với bác sĩ

Một số nhóm người bệnh cần được đánh giá và chuẩn bị kỹ hơn để hạn chế khó chịu, đồng thời bảo đảm kết quả ghi hình có giá trị.

Người mắc đái tháo đường

Glucose máu có liên quan trực tiếp đến việc sử dụng ¹⁸F-FDG nên người mắc đái tháo đường không nên tự điều chỉnh chế độ ăn hoặc thuốc trước ngày chụp. Bác sĩ cần biết loại thuốc đang sử dụng, thời điểm dùng thuốc và tình trạng kiểm soát đường huyết để đưa ra hướng dẫn phù hợp.

Người cao tuổi hoặc thể trạng yếu

Người cao tuổi, người ăn uống kém hoặc đang suy nhược có thể nhạy cảm hơn với khoảng thời gian nhịn ăn và di chuyển trong bệnh viện. Nếu có nguy cơ chóng mặt, hạ đường huyết hoặc cần hỗ trợ vận động, gia đình nên thông báo từ khi đặt lịch. Việc chuẩn bị trước phương tiện di chuyển, hồ sơ bệnh án và người đi cùng cũng giúp giảm tiêu hao sức lực không cần thiết.

▶️▶️▶️ Xem thêm chi tiết: https://slides.com/phenikaamec/chup-pet-ct-la-gi

Người sợ không gian kín hoặc khó nằm yên

Người có tâm lý lo âu, sợ không gian máy chụp hoặc đau khiến khó duy trì tư thế cần trao đổi trước với nhân viên y tế. Việc được giải thích rõ từng bước thường giúp giảm căng thẳng và tăng khả năng phối hợp. Không nên tự sử dụng thuốc an thần trước khi đến chụp nếu chưa được bác sĩ hướng dẫn.

Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú

PET/CT sử dụng bức xạ ion hóa nên phụ nữ đang mang thai hoặc nghi ngờ có thai phải thông báo với bác sĩ trước khi thực hiện. Chỉ định cần được cân nhắc dựa trên lợi ích chẩn đoán và nguy cơ đối với thai. Phụ nữ đang cho con bú cũng cần cung cấp thông tin này để nhận hướng dẫn phù hợp liên quan đến thuốc phóng xạ và việc chăm sóc trẻ sau chụp.

Làm gì để quá trình chụp thoải mái hơn?

Sự chuẩn bị đúng giúp hạn chế nhiều nguyên nhân gây mệt hoặc phải trì hoãn lịch chụp. Người bệnh nên đọc kỹ hướng dẫn được cung cấp và hỏi lại ngay nếu có điểm chưa rõ.

Trước ngày thực hiện, cần tránh vận động thể lực mạnh, tuân thủ chế độ ăn được yêu cầu và giữ ấm cơ thể khi thời tiết lạnh. Đến ngày chụp, hãy nhịn ăn đúng thời gian nhưng không tự ý nhịn nước nếu cơ sở y tế không yêu cầu. Quần áo rộng rãi, thoải mái cũng giúp việc nằm chụp dễ chịu hơn.

Nên mang theo hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm, phim CT, MRI hoặc những tài liệu được bác sĩ yêu cầu. Chuẩn bị đầy đủ ngay từ đầu giúp hạn chế thời gian chờ để bổ sung thông tin.

Sau tiêm FDG, hãy nghỉ ngơi đúng hướng dẫn thay vì đi lại hoặc trò chuyện nhiều. Trước khi ghi hình, đi vệ sinh để làm rỗng bàng quang. Khi nằm trên máy, cố gắng thư giãn và giữ nguyên tư thế; nếu đau hoặc không thể tiếp tục duy trì tư thế, cần báo cho kỹ thuật viên.

Kết luận

Với thắc mắc chụp PET/CT có mệt không, phần lớn người bệnh không gặp tình trạng mệt đáng kể do bản thân quá trình ghi hình. Cảm giác khó chịu nếu có thường liên quan đến nhịn ăn, tiêm tĩnh mạch, thời gian chờ hoặc phải nằm yên trong một tư thế. Người có đái tháo đường, thể trạng yếu hoặc những vấn đề sức khỏe đặc biệt cần trao đổi trước để được chuẩn bị phù hợp. Nếu đang được chỉ định PET/CT và còn băn khoăn về quá trình thực hiện, bạn có thể liên hệ hotline hoặc truy cập website Bệnh viện Đại học Phenikaa để được hướng dẫn cụ thể trước ngày chụp.